"Ja tu mieszkam. Proszę, uszanuj moją własność! Olga Juszczenko"
- Babciu Olu, dzień dobry! My do was przyjechaliśmy!
Babciu Olu, przywieźliśmy Pani chleb, produkty, konserwy, także myślę, że nie będzie Pani musiała jechać do Kjowa
- A Wam?
- A co nam?
- Nic nie zrobiłam, myślałam o tym żeby naleśniki upiec, ale jak zrobiłam jednego i spróbowałam...
Takie wyszły że nawet koty nie chciały jeść.
W tej siatce są ciepłe rzeczy na zimę
Z produktów tu są konserwy... Wszystko dla Was.
Tym razem zrobiliśmy Pani jeszcze jedno zdjęcie na pamięć.
To dla Pani, proszę.
- A tą co, zabieracie do siebie?
Dlatego przyjechaliśmy Pani pomóc
Byliśmy tu ostatnio z grupą i obiecaliśmy, że przyjedziemy jeszcze i Pani pomożemy
- Żeby na przykład narąbać opału, przywieźć jedzenie... my Pani pomożemy
- Daj Boże Wam zdrowie, chłopaki, żebyście nigdy się nie starzeli, nie chorowali, a do starości młodnieli.
Chłopak dobry, ale żeby później nie było "a psik"!
- Z rana najlepiej, jeśli chce Pani jechać na Kijów, to Panią odwieziemy w takim razie
- Toż z Czarnobyla będzie jechał autobus do Kijowa
- Z Czarnobyla autobus jedzie prosto na Kijów
- Jutro w takim razie, o której Pani pasuje?
- Tu są takie prezenty, które mogą przydać się w domu
- Dziękuję, dziękuję
- Tylko to nie mój dom, mój dom jeszcze w 1988 na Podolu zakopano.
- Tam, gdzie ja się urodziłam, gdzie dzieci rodziłam, wnuki się urodziły
A potem przyjaciele dali nam dom. I tamten też zakopano.
Takie powodzenie mieliśmy.
A ten dom nam też dali, my go odkopaliśmy. Z mężem remontowaliśmy, ale już nie żyje
- To państwo nic nie dało?
- Nie, dlaczego, nam wszystkim mieszkania wydano.
- Śpiewać chce, śpiewać
Nie może już wytrzymać
- Ilu mieszkańców w Czarnobylu jeszcze zostało?
- Teraz to ciężko powiedzieć, bo każdego dnia ktoś umiera
- Jeździmy po wioskach, właśnie po samosiołach
- Dziękuję wam bardzo, że myślicie o ludziach
- To my dziękujemy za ciepłe przyjęcie
- Nikt o nas, nikt z rządu nawet nie myśli o nas...
Teraz nas chociażby nie tykają, ale kiedyś zwyczajnie wyrzucano nas
My w pracy, a oni przyjdą i wyrzucą.
Wszystko zamkną, światło wyłączą.
- To już dawno było?
- Tak, to było dawno, teraz obchodzą się z nami już po dobremu
- Ja wam pieniądze dam
- Nie chcemy pieniędzy
- Ale słuchajcie, wy sobie coś kupicie
- Nie, nie, nie. Żadnych pieniędzy nie weźmiemy
- O Boże mój, zaspałam, chłopcy przyszli a mi się jakiś sen śnił
Że jakiś samochód był. Boże, i chłopcy pojechali a mnie nie wzięli
Zmęczyłam się. W walonkach tych śpię.
Usiadła Pani? Wygodnie?
- Dobrze, dobrze
- Ja wam swoje pieniądze dam, coś sobie kupicie
- Nie, nie
- Drewna narąbaliście, tam na dwa lata będzie
Jak elektrownie budowaliśmy, to po dwie zmiany pracowaliśmy
- A pensje macie dużą czy nie, jest sens tam jeździć?
- Duża!
Jak dla mnie to duża.
Trzy tysiące.
Mało?
- Przebiegał łoś przez drogę
Trzy sztuki... Oj jak dużo, cztery, pięć, sześć, siedmioro!
- Babciu, dzień dobry!
My do Pani z prezentami przyjechaliśmy
Można?
- Można!
Przyjadą do baby, ja uradowana jestem
I będę modlić się do Boga, żeby się wami opiekował. Żeby się mną opiekował i wy żebyście za mną szli
- Dziękujemy bardzo!
Żebyście doganiali moich lat
- Woda, konserwy, masło, papier toaletowy, żarówka też
A tu jest polska żarówka, wymienimy Pani, będzie dużo światła
- Dziękuję, moi najdroźsi
Niech Wam Bóg da krzepy, żebyście byli tacy szybcy, pracowici
A baba rękoma krowy doiła, i ręce całe... O!
A umierać baba jeszcze nie chce!
- Będzie babie już 90 lat
- 90 będzie? No, okrągła data
Synku, przeczytaj o Czarnobylu. O bólu w Czarnobylu
Jak nas wygonili, to ktoś taki wiersz w Czarnobylu napisał i mi przekazał
- Opustoszały mieszkania i ulice I nie ma już na podwórkach dzieci
Tylko szepczą cicho drzewa Gdzie się podziali mieszkańcy? Ludzie, gdzie wy?
Miasto kochane, stało się niemym Wszyscy odeszli nie pożegnawszy się z tobą
Wybacz nam naszą niepewność My wrócimy do ciebie, kochane
Przecież nikt nas nigdzie nie wita I nikt nie rad nam tak, jak ty
Przecież wiesz, że my wszyscy cierpimy Czekamy na powrót i na twoje ciepło
Żebyś znowu stało się rozmowne Żeby znowu pełno dzieci
Żebyś było ty nasze, miasto, kochane, Żeby nie było więcej ciemności
Czy ktoś widział martwe miasto? To ból serca i duszy
Lepiej żeby nie było tego atomu Żeby nie było tego strasznego nieszczęścia
Miasto kochane, tyś było tak miłe Miasto, zapracowane, żywe
Stało się nieszczęście i wszystko się zmieniło W życiu naszym z tobą.
- Czarnobylski ból
Niechby tak mówili po ukraińsku, eh!
- Może coś wam potrzeba, ciepłą odzież, kurtkę?
- Dzieci moje, nie trzeba
Będziemy żyć
Jeśli gdzieś coś się stanie, będzie coś nie tak, wspominajcie mnie
Babciu, ratuj, pomóż!
Do chaty nieście
To ja!
- Rzeczy do chaty? Tak, do chaty nieście
- Koty
- Jeden? Dwa? Koty
"3"
- Trojgu
- A może wam w czymś pomóc?
- Nogi bolą
Nie mogę chodzić
Nie trzeba, opał jest
O tyle
Nie umiem czytać
- Lekarstwa na nogi przywieźć Pani?
Do widzenia!
- Dziękuję!
- Kapie z góry
- ... a koty zabijają. O tacy są ludzie.
O tacy ludzie. Paskudne bestie.
To nie czekolada. To jest rozpałka do pieca
To jak suche drewno, bardzo suche
Płaci Pan za prąd?
- A jakże!
- Myślę, że teraz będzie Pan płacić mniej, kupiliśmy Panu specjalną żarówkę.
A co tam? Co trzeba zrobić?
- Tam, prosto
- Zaraz weźmiemy narzędzia z samochodu i zrobimy
- A jakie narzędzia potrzebujecie?
- Zaraz weźmiemy, wszystko mamy
- O tam narzędzia są różne
- A my dopiero co przynieśliśmy
- Zobaczcie
- Sama antena tu jest
- Kiedy byliśmy ostatnim razem, zauważyliśmy, że ma Pan stare buty
- Tak, zapytaliśmy o rozmiar i kupiliśmy nowe.
- To nie ja
- Pan
- Ja?
- Tak
Latem
- Jestem ślepy, niedowidzę
Niedowidzę
- Taki mały prezent dla pana
- Postawcie tam
Bardzo wam dziękuję
- I wam dziękujemy, życzymy dobrego zdrowia i będziemy jeszcze przyjeżdżać, nie jeden raz
- Dobrze
- Wchodźcie, dzieci, wchodźcie
Zaraz Was ugoszczę
- A my tak, na pięć minut
- Od razu Was poznałam
Dziękuję wam
Tu są moi wnuczkowie, dzieci, moi braciszkowie
To moje wnuki
- Do babci Hani zajedziecie?
- Tak, tak, dla niej też mamy prezenty
- Dziękuję wam za odwiedziny
- Niech wam Bóg dopomaga i w pracy i w zdrowiu
My tak...
- Przyjmij Boże, nie za pijaństwo, a za lekarstwo
- Tu jest blisko, przejdziemy się
- Dziękuję wam bardzo, dzieci
- Papa, papa
- Radości moja, spluń na mnie! (przysłowie)
- Dzień dobry, babuszko Hanno!
My do Pani w gości przyjechaliśmy
- Dziękuję, że zawitaliście, wchodźcie do domu
- Wchodźcie, słoninki nakroję. A chleb przywieźliście?
- Tak, mamy
- Możecie dzwonić do mnie
Nie za pijaństwo, a za lekarstwo
Można ot tak postawić, wtedy nie upadnie
- Nie, stało się z moją sąsiadką, ona na wózku
Przyjechała tutaj i się pokaleczyła
- Ona teraz jest tu, w Kupowate? Pokażecie gdzie?
- Tak, pokażę
- Odprowadzę was
- Tam jest
- Gdzie to postawić? Tu?
- Można tu
- Dzień dobry
- Dobry. Pochorowałam się...
- Nie widzę tu niczego, pokaż jakie tam drzwi, to niech oni...
- Oni teraz są u mnie
Zapiszcie jakie mam leki przyjmować, ja przecież nie napiszę
- Tu wszystko jest bardzo proste
- Jeśli trafi się taka kurteczka, kupcie mi, ja wam pieniądze dam
- Żadnych pieniędzy nie weźmiemy, po prostu kupimy i wam przywieziemy
- Oj, mój piękny
Chodź, mój syneczku
- Chleb przywieźliśmy, tu ciągle jest u was problem z chlebem
- Dziękujemy, dziękujemy
- Chłopcy, tacy drodzy, przyjechali
Do Marusi zajeżdżali, do Marusi...
- Chodźcie do kuchni, idziemy
- Bardzo suche drwa, najpierw podpalicie, położycie
- A mi nie dali
- To masz
- Pani też damy
- Też chce, znalazła sklep, ot co
- No to tyle, dziękuję
- My dziękujemy bardzo
- Do zobaczenia
- Nas wysiedlili w 86... nawet nie w 86 a później, my tu jeszcze mieszkaliśmy
- Jeszcze tu żyliście po...
- Tak
Za tymi domami moje siedlisko było, ja tam troszkę ziemniaków posadziłam, pomidory
Szliśmy, jak partyzanci
- Piechotą?
- Piechotą
Znaliśmy drogę, nas przecież nocą wywieźli, żebyśmy nie widzieli drogi
Więc nas nocą wywieźli. Przyjechały autobusy
Wszystkich ludzi załadowali
My już...
Byłam ze swoją chrzestną Świętej Pamięci
Jej mąż w domu został...
- A jak u was z opałem?
- Mi chłopcy przywieźli, leśnicy
- Ciepły szalik
- To apteczka pierwszej pomocy
- Dziękuję
- A leki jakieś Pani przyjmuje?
- Tak
- A może następnym razem przywieziemy, jeśli napisze Pani listę.
- One są na receptę czy nie?
- Bez. Bez recepty
- U Wasyla żona w Teremcach zmarła
- Moja szybko umarła...
- Domu pilnujesz
Wpuścisz do chaty?
Jesteśmy z Polski! Prezenty wam przywieźliśmy
Tu są prezenty. Ciepłe ubrania, jedzenie, rzeczy do gospodarstwa domowego, wybraliśmy takie by się Pani przydały
Nie znamy rozmiaru, może Pani będzie mogła przymierzyć?
- Będzie w sam raz, akurat taka jestem
Skarpety ciepłe, chleb
- Już 30 lat tu ludzie przeżyli
I w porządku, zdrowi.
Nie zdrowi, już dużo ludzi umarło
- To wtedy, a teraz...
- I teraz umierają
Nogi bolą u ludzi
- Może następnym razem jak będziemy, coś będzie Pani potrzebne?
Ciepłe rzeczy, może buty albo drewna nakłuć?
- Och... Jak mam powiedzieć, co mi potrzebne? Skąd mogę wiedzieć
Najważniejsze to jak będziecie, to zajeżdżajcie
Może zostaniecie, a może nie zostaniecie...
- Niech Pani nie płacze, będziemy do Pani przyjeżdżać, dobrze?
- Baba już stara, rada każdemu, kto przychodzi
- Dziękuję. Jak mu na imię?
Dziękuję wam, synkowie
- I my dziękujemy
- Bądźcie zdrowi... Hartujcie się, żebyście nie chorowali
- Wszystko będzie dobrze... I niech Pani nie choruje
- My do was, prezenty przywieźliśmy
My z Polski, prezenty wam przywieźliśmy
- A, z Polski!
- Tak, z Polski
- Chłopcy, weźcie mi dwie wiązki drew
- Postawcie sobie, będzie u Pani na pamięć
Tu jest jedzenie, chleb, konserwy
Na dole nasz samochód stoi, to znaczy prosto i w lewo, tak?
- Tutaj, do klubu, potem scieżką
Ławrienko Matrona Nikolajewna 07.1.1952 - 29.01.2018
- Czy jest życie po śmierci, Bóg to wie... ale jakieś siły są...
- Coś jest.
- Samara, miasteczko, niespokojne jestem, niespokojne jestem
- Chłopcy, no co... Szczęśliwej drogi wam życzę
- Choć i krótko, ale się zobaczyliśmy
- Z Bogiem!
- Zdrowia, zdrowia i jeszcze raz zdrowia